TRƯỜNG: ....................................

Tổ: ....................................

Họ và tên giáo viên: ........................

KẾ HOẠCH BÀI DẠY

Bài 9: Vận hành và tùy chỉnh hệ thống AI

Môn học/Hoạt động giáo dục	Giáo dục trí tuệ nhân tạo (nội dung cốt lõi)
Lớp	11 \| Thời gian thực hiện: 1 tiết (45 phút)
Mạch / Chủ đề	C. Các kĩ thuật và ứng dụng AI C3. Công nghệ AI
Nội dung khung	Khám phá cách thức vận hành một số hệ thống AI; Một số phương pháp, nhiệm vụ tùy chỉnh hệ thống AI
Yêu cầu cần đạt	11.C3.2 11.C3.MR2 11.C3.MR3 11.C3.MR4

I. Mục tiêu

1. Về kiến thức

Mô tả được một số công nghệ AI cơ bản như: chatbot, xử lí ngôn ngữ tự nhiên, thị giác máy tính, cảm biến (11.C3.2).
(MR) Phân tích được cách các công nghệ đó vận hành trong hệ thống AI (11.C3.MR2).
(MR) Xác định được một số phương pháp để tùy chỉnh hệ thống AI như: bổ sung và điều chỉnh dữ liệu, điều chỉnh các tham số được phép, cung cấp hướng dẫn hệ thống, sử dụng kĩ thuật sinh nội dung tăng cường bằng truy xuất (RAG), … (11.C3.MR3).
(MR) Trình bày được ở mức khái niệm cách hoạt động của kĩ thuật sinh nội dung tăng cường bằng truy xuất (RAG) và vì sao nó giúp giảm sai lệch thông tin (11.C3.MR4).

2. Về năng lực

Năng lực AI (NLc): mô tả ứng dụng, dữ liệu hoặc kĩ thuật AI ở mức phù hợp lớp 11.
Giải quyết vấn đề và sáng tạo: phân tích tình huống, đề xuất và kiểm chứng phương án.
Giao tiếp và hợp tác: trình bày lập luận, phản biện tôn trọng, khai báo nếu dùng AI.

3. Về phẩm chất

Trách nhiệm: dùng AI có kiểm soát của người; không gây hại, không lộ thông tin khi chưa được phép.
Trung thực: không nhận sản phẩm của máy hoặc của bạn là của mình; kiểm tra trước khi tin.

Nội dung mở rộng (MR): MR2–4: phân tích vận hành; nêu cách tùy chỉnh (dữ liệu, tham số được phép, hướng dẫn hệ thống, RAG); RAG ở mức khái niệm — giảm sai lệch nhờ truy xuất nguồn. Không lập trình RAG.

II. Thiết bị dạy học và học liệu

Bốn thẻ công nghệ: chatbot, NLP, thị giác máy, cảm biến. Sơ đồ hệ thống cửa tự động / chatbot thư viện.
Infographic RAG: truy xuất tài liệu đã chọn → sinh câu trả lời kèm nguồn. Phiếu tùy chỉnh 4 phương pháp.

Theo khung nội dung giáo dục AI cấp THPT: tập trung phân tích, phản biện và đánh giá. Ưu tiên nghiên cứu tình huống, tranh biện, phân tích dữ liệu/mô hình, đánh giá rủi ro và sự đánh đổi, dự án, phản biện phương án. Học sinh tăng tự chủ nhưng tuân thủ quản trị dữ liệu, đạo đức, an toàn; giáo viên định hướng, phê duyệt các khâu cần thiết. Khai báo khi dùng AI trong sản phẩm học tập.

III. Tiến trình dạy học

Hoạt động 1. Mở đầu: Chatbot “biết” hay đang ghép chữ?

6 phút

a) Mục tiêu

Học sinh nảy sinh nhu cầu, câu hỏi về nội dung “Vận hành và tùy chỉnh hệ thống AI”.

b) Nội dung

Câu trả lời chatbot bịa tên sách giáo khoa. Hỏi: thiếu công nghệ nào (truy xuất nguồn) hay chỉ thiếu người kiểm?

c) Sản phẩm

Câu trả lời miệng hoặc sản phẩm khởi động (chọn, đoán, nêu 1 ví dụ) đúng hướng bài học.

d) Tổ chức thực hiện

Giao nhiệm vụ học tập: Giáo viên giao tình huống/tiêu chí đánh giá. Nêu rõ học sinh được tự chọn cách làm trong phạm vi đã duyệt (thảo luận, sơ đồ, tranh biện ngắn). Nhắc khai báo nếu có dùng AI.
Thực hiện nhiệm vụ: Học sinh phân tích, lập luận, đối chiếu quy định/đạo đức. Giáo viên đóng vai người phản biện, yêu cầu dẫn chứng, không kết luận thay học sinh quá sớm.
Báo cáo, thảo luận: Nhóm trình bày phương án; lớp đối thoại. Giáo viên tổng hợp các luận điểm đối lập nếu có.
Kết luận, nhận định: Chốt yêu cầu cần đạt, nhấn quyền kiểm soát và trách nhiệm của con người. Gắn 11.C3.2, 11.C3.MR2, 11.C3.MR3, 11.C3.MR4.

Hoạt động 2. Hình thành kiến thức: Công nghệ, vận hành, tùy chỉnh, RAG

16 phút

a) Mục tiêu

Học sinh hình thành kiến thức, kĩ năng cốt lõi theo yêu cầu cần đạt: 11.C3.2, 11.C3.MR2, 11.C3.MR3, 11.C3.MR4.

b) Nội dung

Chatbot: hội thoại; NLP: xử lí ngôn ngữ; thị giác: ảnh/video; cảm biến: tín hiệu môi trường — mức mô tả.
MR2: chúng kết hợp trong một hệ thống (ví dụ: cảm biến + mô hình + giao diện).
MR3: tùy chỉnh bằng dữ liệu, tham số được phép, hướng dẫn hệ thống, RAG — người duyệt phạm vi.
MR4: RAG = truy xuất rồi sinh; giảm bịa vì bám nguồn, không xoá hết sai.

c) Sản phẩm

Nêu/trình bày được các ý then chốt của bài, đúng tinh thần khung nội dung.

d) Tổ chức thực hiện

Giao nhiệm vụ học tập: Giáo viên giao tình huống/tiêu chí đánh giá. Nêu rõ học sinh được tự chọn cách làm trong phạm vi đã duyệt (thảo luận, sơ đồ, tranh biện ngắn). Nhắc khai báo nếu có dùng AI.
Thực hiện nhiệm vụ: Học sinh phân tích, lập luận, đối chiếu quy định/đạo đức. Giáo viên đóng vai người phản biện, yêu cầu dẫn chứng, không kết luận thay học sinh quá sớm.
Báo cáo, thảo luận: Nhóm trình bày phương án; lớp đối thoại. Giáo viên tổng hợp các luận điểm đối lập nếu có.
Kết luận, nhận định: Chốt 11.C3.2 và MR2–4. Hiểu vận hành để tùy chỉnh có trách nhiệm; RAG là kĩ thuật giảm sai lệch, không phải bảo chứng sự thật.

Hoạt động 3. Luyện tập: Sơ đồ hệ thống + chỗ tùy chỉnh

13 phút

a) Mục tiêu

Học sinh luyện tập, củng cố, phát hiện chỗ còn nhầm.

b) Nội dung

Nhóm vẽ chatbot thư viện trường: thành phần nào NLP, chỗ nào nên RAG (nội quy, mục lục). Nêu 1 tham số/hướng dẫn người được phép chỉnh.

c) Sản phẩm

Phiếu, thẻ, sơ đồ hoặc sản phẩm nhóm hoàn thành theo tiêu chí đã nêu.

d) Tổ chức thực hiện

Giao nhiệm vụ học tập: Giáo viên giao tình huống/tiêu chí đánh giá. Nêu rõ học sinh được tự chọn cách làm trong phạm vi đã duyệt (thảo luận, sơ đồ, tranh biện ngắn). Nhắc khai báo nếu có dùng AI.
Thực hiện nhiệm vụ: Học sinh phân tích, lập luận, đối chiếu quy định/đạo đức. Giáo viên đóng vai người phản biện, yêu cầu dẫn chứng, không kết luận thay học sinh quá sớm.
Báo cáo, thảo luận: Nhóm trình bày phương án; lớp đối thoại. Giáo viên tổng hợp các luận điểm đối lập nếu có.
Kết luận, nhận định: Chốt yêu cầu cần đạt, nhấn quyền kiểm soát và trách nhiệm của con người. Gắn 11.C3.2, 11.C3.MR2, 11.C3.MR3, 11.C3.MR4.

Hoạt động 4. Vận dụng: Vì sao RAG chưa thay người

10 phút

a) Mục tiêu

Học sinh vận dụng ra tình huống đời sống/học tập, mang được một cam kết hoặc sản phẩm nhỏ ra khỏi lớp.

b) Nội dung

Viết 3 câu: RAG giúp gì; vẫn sai khi nào (nguồn lỗi, truy xuất nhầm); người kiểm soát khâu nào.

c) Sản phẩm

Một sản phẩm vận dụng ngắn (câu nói, phiếu, ý tưởng, cam kết) và/hoặc việc chia sẻ với người thân, thầy cô.

d) Tổ chức thực hiện

Giao nhiệm vụ học tập: Giáo viên giao tình huống/tiêu chí đánh giá. Nêu rõ học sinh được tự chọn cách làm trong phạm vi đã duyệt (thảo luận, sơ đồ, tranh biện ngắn). Nhắc khai báo nếu có dùng AI.
Thực hiện nhiệm vụ: Học sinh phân tích, lập luận, đối chiếu quy định/đạo đức. Giáo viên đóng vai người phản biện, yêu cầu dẫn chứng, không kết luận thay học sinh quá sớm.
Báo cáo, thảo luận: Nhóm trình bày phương án; lớp đối thoại. Giáo viên tổng hợp các luận điểm đối lập nếu có.
Kết luận, nhận định: Chốt yêu cầu cần đạt, nhấn quyền kiểm soát và trách nhiệm của con người. Gắn 11.C3.2, 11.C3.MR2, 11.C3.MR3, 11.C3.MR4.

Ngày soạn: .... / .... / 20....

Ban giám hiệu

Ngày dạy: .... / .... / 20....

Giáo viên soạn giảng