TRƯỜNG: ....................................
Tổ: ....................................
Họ và tên giáo viên: ........................
KẾ HOẠCH BÀI DẠY
Bài 1: Khi nào nên và không nên dùng AI
| Môn học/Hoạt động giáo dục | Giáo dục trí tuệ nhân tạo (nội dung cốt lõi) |
|---|---|
| Lớp | 2 | Thời gian thực hiện: 1 tiết (35 phút) |
| Mạch / Chủ đề | A. Tư duy lấy con người làm trung tâm A1. Tính chủ động của con người |
| Nội dung khung | Khi nào nên và không nên dùng AI |
| Yêu cầu cần đạt | 2.A1.1 2.A1.2 |
I. Mục tiêu
1. Về kiến thức
- Trình bày được tình huống AI hỗ trợ hiệu quả: dịch ngôn ngữ, tìm tin nhanh, phát hiện lỗi chính tả, điều khiển thiết bị thông minh trong nhà (2.A1.1).
- Trình bày được tình huống không nên hoặc cần thận trọng: AI có thể lộ khuôn mặt, địa chỉ, dữ liệu giọng nói; AI thay thế hoàn toàn con người, dẫn đến thiếu trách nhiệm (2.A1.2).
2. Về năng lực
- NLa: bước đầu hiểu nguyên tắc dùng AI an toàn, có kiểm soát của con người; AI hỗ trợ chứ không thay thế người.
- Giải quyết vấn đề: phân loại tình huống “nên dùng” / “cần thận trọng”.
- Giao tiếp: nêu lí do ngắn cho lựa chọn của mình.
3. Về phẩm chất
- Trách nhiệm: không đưa mặt, địa chỉ, giọng nói cho máy khi chưa có người lớn.
- Trung thực: không nhờ AI làm thay bài của mình.
II. Thiết bị dạy học và học liệu
- Hai nhà bìa: Nên dùng AI / Cần thận trọng.
- 8–10 thẻ tình huống (tranh + chữ to): dịch lời chào; tìm bài hát; sửa chính tả; bật đèn nhà thông minh; chụp mặt để “mở khóa giúp bạn”; nói địa chỉ nhà vào loa; nhờ máy làm hết bài tập; kể chuyện cùng loa có bố mẹ.
- Thẻ xanh/đỏ. Không cần mạng.
III. Tiến trình dạy học
Hoạt động 1. Mở đầu: Máy giúp được, nhưng luôn giúp ư?
5 phúta) Mục tiêu
Học sinh nhận ra cùng một máy có lúc nên dùng, có lúc phải dừng.
b) Nội dung
Nghe hai tình huống: (1) loa dịch lời chào cho bạn người dân tộc; (2) bạn nói địa chỉ nhà vào loa một mình. Hỏi: việc nào nên, việc nào cần thận trọng?
c) Sản phẩm
Chọn đúng và nêu được một lí do đơn giản.
d) Tổ chức thực hiện
- Giao nhiệm vụ học tập
- Kể chậm, không dọa. Hỏi cả lớp giơ tay trái/phải.
- Thực hiện nhiệm vụ
- Học sinh nghe, chọn. Giáo viên quan sát em luôn giơ theo bạn.
- Báo cáo, thảo luận
- 2 em giải thích.
- Kết luận, nhận định
- Đặt vấn đề: hôm nay tập kể lúc AI giúp hay, lúc phải thận trọng — đúng 2.A1.1 và 2.A1.2.
Hoạt động 2. Hình thành kiến thức: Hai nhóm tình huống
14 phúta) Mục tiêu
Học sinh nêu được ví dụ AI hỗ trợ hiệu quả và ví dụ cần thận trọng theo khung.
b) Nội dung
- Nhóm nên: dịch ngôn ngữ, tìm tin nhanh, phát hiện lỗi chính tả, điều khiển thiết bị nhà (có người lớn).
- Nhóm thận trọng: lộ khuôn mặt, địa chỉ, giọng nói; để AI làm thay hết việc của người (mất trách nhiệm).
- Trò chơi “Hai nhà” (gần hoạt động What Happens Next? / AI4K12: nghĩ hậu quả trước khi dùng).
c) Sản phẩm
Kể được ít nhất 2 tình huống nên và 2 tình huống thận trọng, đúng ý khung.
d) Tổ chức thực hiện
- Giao nhiệm vụ học tập
- Dán hai nhà, làm mẫu 1 thẻ. Yêu cầu lớp nhắc tên nhóm.
- Thực hiện nhiệm vụ
- Lần lượt 6 thẻ: học sinh chỉ nhà, nói “vì…”. Hỗ trợ từ khó (chính tả, dữ liệu giọng nói).
- Báo cáo, thảo luận
- Hai em tóm tắt mỗi nhà một câu.
- Kết luận, nhận định
- Chốt 2.A1.1–2. Người quyết định lúc nào dùng máy. Không dùng máy một mình khi liên quan mặt, nhà, giọng nói.
Hoạt động 3. Luyện tập: Xếp thẻ vào hai nhà
10 phúta) Mục tiêu
Học sinh tự phân loại thêm thẻ, bảo vệ lựa chọn.
b) Nội dung
Nhóm đôi nhận 4 thẻ còn lại (lẫn tốt–thận trọng). Xếp, rồi giải thích 1 thẻ khó.
c) Sản phẩm
Xếp hợp lí; nói được vì sao một thẻ thuộc nhà thận trọng.
d) Tổ chức thực hiện
- Giao nhiệm vụ học tập
- Phát thẻ, 4 phút. Đi hỏi “Nếu làm vậy thì điều gì có thể xảy ra?”
- Thực hiện nhiệm vụ
- Học sinh xếp. Giáo viên gợi ý, không xếp hộ.
- Báo cáo, thảo luận
- Đối chiếu bảng. Sửa thẻ nhờ máy làm hộ bài tập.
- Kết luận, nhận định
- Nhận xét bằng lời. Khen em nói được “mất trách nhiệm / lộ tin”.
Hoạt động 4. Vận dụng: Một việc em sẽ hỏi người lớn
6 phúta) Mục tiêu
Học sinh chọn một tình huống đời sống và nói sẽ hỏi người lớn trước khi dùng AI.
b) Nội dung
Nói với bạn: “Khi … em sẽ / sẽ không dùng AI vì…” Về nhà kể bố mẹ một việc nên và một việc thận trọng.
c) Sản phẩm
Một câu vận dụng; việc chia sẻ gia đình.
d) Tổ chức thực hiện
- Giao nhiệm vụ học tập
- Cho chọn tranh nếu chưa có máy ở nhà.
- Thực hiện nhiệm vụ
- Nói theo cặp. GV lắng nghe.
- Báo cáo, thảo luận
- 3 em nói trước lớp.
- Kết luận, nhận định
- Hẹn bài 2: khi đã dùng AI, người vẫn phải trông nom.
Ngày soạn: .... / .... / 20....
Ban giám hiệu
Ngày dạy: .... / .... / 20....
Giáo viên soạn giảng