Kế hoạch bài dạy

Trường: ......
Tổ: ......

Họ và tên giáo viên: ......

TÊN BÀI DẠY: CHUYÊN ĐỀ 3 – BÀI 2: XÁC ĐỊNH TIẾT ĐIỆU ĐỆM CHO CA KHÚC, BẢN NHẠC NHỊP 2/4

Môn học: Âm nhạc; lớp: 10

Thời gian thực hiện: 2 (số tiết)

I. Mục tiêu

1. Về kiến thức: Nêu cụ thể nội dung kiến thức học sinh cần học theo yêu cầu cần đạt.

Xác định tiết điệu đệm phù hợp nhịp 2/4.
Thực hành đệm theo ví dụ SGK.

2. Về năng lực: Nêu biểu hiện năng lực chung và năng lực đặc thù môn Âm nhạc.

Năng lực đặc thù (Âm nhạc):

Biểu diễn âm nhạc: Hát/đọc nhạc/chơi nhạc cụ đúng yêu cầu bài «Xác Định Tiết Điệu Đệm Cho Ca Khúc, Bản Nhạc Nhịp 2/4».
Cảm thụ và thưởng thức âm nhạc: Cảm nhận giai điệu, sắc thái, nội dung tác phẩm liên quan bài.
Sáng tạo âm nhạc: Tham gia vận dụng – sáng tạo (đệm, luyện thanh, đặt hợp âm, trình bày nhóm) phù hợp lớp 10.
Hiểu biết về âm nhạc: Nêu kiến thức lí thuyết/thường thức trọng tâm của bài.

Năng lực chung:

Giao tiếp và hợp tác: Thảo luận nhóm, trình bày ý kiến; lắng nghe và tôn trọng bạn.
Giải quyết vấn đề và sáng tạo: Đề xuất cách thể hiện/sáng tạo âm nhạc phù hợp yêu cầu bài.
Tự chủ và tự học: Tự hoàn thành phiếu/bài tập và luyện tập khi được giao.

3. Về phẩm chất: Nêu biểu hiện phẩm chất gắn nội dung bài dạy.

Yêu nước / Nhân ái: Thể hiện tình cảm với quê hương, con người qua âm nhạc.
Trách nhiệm: Giữ gìn nhạc cụ, tôn trọng bạn khi biểu diễn nhóm; nộp sản phẩm đúng hạn.
Chăm chỉ: Luyện hát, đọc nhạc, nhạc cụ và tham gia vận dụng – sáng tạo.

4. Về năng lực số: Nêu năng lực số cần đạt trong bài học.

Tìm kiếm và xử lí thông tin số: Tra cứu/ghi chép thông tin liên quan xác định tiết điệu đệm cho ca khúc, bản nhạc nhịp 2/4 từ SGK hoặc nguồn tin cậy.
An toàn và trách nhiệm số: Bảo vệ thông tin cá nhân; không chia sẻ nội dung gây tổn hại người khác.
Hợp tác trong môi trường số: Chia sẻ sản phẩm học tập đúng quy định của lớp/nhà trường (khi cần).

II. Thiết bị dạy học và học liệu

Nêu cụ thể thiết bị dạy học và học liệu dùng trong bài.

Sách giáo khoa Chuyên đề học tập Âm nhạc 10 – Kết nối tri thức với cuộc sống (Xác Định Tiết Điệu Đệm Cho Ca Khúc, Bản Nhạc Nhịp 2/4).
Máy chiếu/tivi; bảng phụ hoặc slide.
Phiếu lời ca / khuông nhạc / phiếu tiêu chí biểu diễn.
Nhạc cụ tiết tấu / guitar / recorder (nếu có); file nghe nhạc mẫu.
Phiếu lời bài hát, khuông nhạc, tiêu chí biểu diễn.

III. Tiến trình dạy học

1. Hoạt động 1: Mở đầu/Khởi động

Xác định vấn đề/nhiệm vụ học tập/Mở đầu (Ghi rõ tên thể hiện kết quả hoạt động)

Tình huống mở đầu SGK Chuyên đề học tập Âm nhạc 10 – Kết nối tri thức với cuộc sống – Xác Định Tiết Điệu Đệm Cho Ca Khúc, Bản Nhạc Nhịp 2/4.

a) Mục tiêu: Nêu mục tiêu giúp học sinh xác định được vấn đề/nhiệm vụ cụ thể cần giải quyết trong bài học hoặc xác định rõ cách thức giải quyết vấn đề/thực hiện nhiệm vụ trong các hoạt động tiếp theo của bài học.

Học sinh xác định được vấn đề/nhiệm vụ học tập của bài «Xác Định Tiết Điệu Đệm Cho Ca Khúc, Bản Nhạc Nhịp 2/4».

b) Nội dung: Nêu rõ nội dung yêu cầu/nhiệm vụ cụ thể mà học sinh phải thực hiện (xử lí tình huống, câu hỏi, bài tập, thí nghiệm, thực hành…) để xác định vấn đề cần giải quyết/nhiệm vụ học tập cần thực hiện và đề xuất giải pháp giải quyết vấn đề/cách thức thực hiện nhiệm vụ.

Quan sát tình huống/hình mở đầu SGK gắn «Xác Định Tiết Điệu Đệm Cho Ca Khúc, Bản Nhạc Nhịp 2/4».
Thảo luận cặp: Em thấy vấn đề gì? Em cần học thêm điều gì?
Đại diện phát biểu; GV chốt nhiệm vụ tiết học.

Trao đổi GV – HS (gợi ý):

GV: Qua tình huống mở đầu, bài «Xác Định Tiết Điệu Đệm Cho Ca Khúc, Bản Nhạc Nhịp 2/4» giúp em tìm hiểu điều gì?
HS (mong đợi): Nêu vấn đề/nhiệm vụ gắn nội dung xác định tiết điệu đệm cho ca khúc, bản nhạc nhịp 2/4.
GV: Em đã biết gì liên quan hợp âm, đặt hợp âm đệm và tiết điệu đệm?
HS (mong đợi): Nêu 1–2 bài hát/nhạc cụ/trải nghiệm gần gũi.

c) Sản phẩm: Trình bày cụ thể yêu cầu về nội dung và hình thức của sản phẩm hoạt động theo nội dung yêu cầu/nhiệm vụ mà học sinh phải hoàn thành: kết quả xử lí tình huống; đáp án của câu hỏi, bài tập; kết quả thí nghiệm, thực hành; trình bày, mô tả được vấn đề cần giải quyết hoặc nhiệm vụ học tập phải thực hiện tiếp theo và đề xuất giải pháp thực hiện.

Câu trả lời khởi động; nêu được nhiệm vụ tiết học.

Nêu được nhiệm vụ học tập của bài.

d) Tổ chức thực hiện: Trình bày cụ thể các bước tổ chức hoạt động học cho học sinh từ chuyển giao nhiệm vụ, theo dõi, hướng dẫn, kiểm tra, đánh giá quá trình và kết quả thực hiện nhiệm vụ thông qua sản phẩm học tập.

Giao nhiệm vụ: GV giao học sinh đọc/quan sát tình huống mở đầu SGK bài «Xác Định Tiết Điệu Đệm Cho Ca Khúc, Bản Nhạc Nhịp 2/4»; trả lời câu hỏi khởi động; nêu rõ vấn đề/nhiệm vụ cần giải quyết trong tiết học và thời gian thảo luận (2–3 phút).
Thực hiện nhiệm vụ: Học sinh quan sát/đọc SGK, thảo luận cặp hoặc nhóm; GV quan sát, gợi ý khi cần.
Báo cáo, thảo luận: Một số học sinh trình bày nhận định ban đầu; lớp bổ sung.
Kết luận, nhận định: GV chốt vấn đề/nhiệm vụ học tập của bài «Xác Định Tiết Điệu Đệm Cho Ca Khúc, Bản Nhạc Nhịp 2/4» và chuyển sang hoạt động tiếp theo.

2. Hoạt động 2: 1. Đặc điểm nhịp 2/4

Hình thành kiến thức mới/giải quyết vấn đề/thực thi nhiệm vụ đặt ra từ Hoạt động 1 (Ghi rõ tên thể hiện kết quả hoạt động).

Nội dung SGK mục 1: Đặc điểm nhịp 2/4.

a) Mục tiêu: Nêu mục tiêu giúp học sinh thực hiện nhiệm vụ học tập để chiếm lĩnh kiến thức mới/giải quyết vấn đề/thực hiện nhiệm vụ đặt ra từ Hoạt động 1.

Học sinh chiếm lĩnh/thực hiện được «Đặc điểm nhịp 2/4» theo yêu cầu cần đạt.

b) Nội dung: Nêu rõ nội dung yêu cầu/nhiệm vụ cụ thể của học sinh làm việc với sách giáo khoa, thiết bị dạy học, học liệu cụ thể (đọc/xem/nghe/nói/làm) để chiếm lĩnh/vận dụng kiến thức để giải quyết vấn đề/nhiệm vụ học tập đã đặt ra từ Hoạt động 1.

Đọc/quan sát SGK mục 1: Đặc điểm nhịp 2/4.
Luyện hát/đọc nhạc/nhạc cụ/luyện thanh theo hướng dẫn; chú ý tư thế, hô hấp, nhịp phách.
Đối chiếu với tiêu chí; hoàn thiện trước khi báo cáo.

Trao đổi GV – HS (gợi ý):

GV: Ở mục «Đặc điểm nhịp 2/4», em cần thực hiện kĩ năng gì?
HS (mong đợi): Nêu yêu cầu hát/đọc nhạc/nhạc cụ/luyện thanh của «Đặc điểm nhịp 2/4».
GV: Các bước luyện tập chính là gì?
HS (mong đợi): Nêu 3–5 bước theo hướng dẫn GV/SGK.
GV: Làm sao biết phần biểu diễn đạt yêu cầu?
HS (mong đợi): Đối chiếu tiêu chí: đúng giai điệu/lời ca/nhịp, rõ ràng, có cảm xúc.

c) Sản phẩm: Trình bày cụ thể về kiến thức mới/kết quả giải quyết vấn đề/thực hiện nhiệm vụ học tập mà học sinh cần viết ra, trình bày được.

Vở ghi/phiếu hoặc sản phẩm thảo luận về «Đặc điểm nhịp 2/4».

Sản phẩm luyện tập/biểu diễn về «Đặc điểm nhịp 2/4».

d) Tổ chức thực hiện: Hướng dẫn, hỗ trợ, kiểm tra, đánh giá quá trình và kết quả thực hiện hoạt động của học sinh.

Giao nhiệm vụ: GV giao học sinh đọc SGK mục «Đặc điểm nhịp 2/4» trong bài «Xác Định Tiết Điệu Đệm Cho Ca Khúc, Bản Nhạc Nhịp 2/4»; ghi chép định nghĩa/kiến thức/kĩ năng trọng tâm; thảo luận nhóm và làm ví dụ hoặc bài tập nhận biết theo hướng dẫn; nêu rõ sản phẩm cần có (vở ghi/phiếu) và thời gian làm việc.
Thực hiện nhiệm vụ: Học sinh đọc SGK, thảo luận, làm ví dụ/bài tập; GV hỗ trợ nhóm gặp khó khăn, nhắc tiến độ.
Báo cáo, thảo luận: Đại diện nhóm/cá nhân trình bày kết quả; lớp nhận xét, bổ sung.
Kết luận, nhận định: GV chốt kiến thức/kĩ năng trọng tâm của mục «Đặc điểm nhịp 2/4».

3. Hoạt động 3: 2. Cách chọn tiết điệu đệm phù hợp

Hình thành kiến thức mới/giải quyết vấn đề/thực thi nhiệm vụ đặt ra từ các hoạt động trước (Ghi rõ tên thể hiện kết quả hoạt động).

Nội dung SGK mục 2: Cách chọn tiết điệu đệm phù hợp.

a) Mục tiêu: Nêu mục tiêu giúp học sinh thực hiện nhiệm vụ học tập để chiếm lĩnh kiến thức mới/giải quyết vấn đề/thực hiện nhiệm vụ đặt ra từ các hoạt động trước.

Học sinh chiếm lĩnh/thực hiện được «Cách chọn tiết điệu đệm phù hợp» theo yêu cầu cần đạt.

Đọc/quan sát SGK mục 2: Cách chọn tiết điệu đệm phù hợp.
Luyện hát/đọc nhạc/nhạc cụ/luyện thanh theo hướng dẫn; chú ý tư thế, hô hấp, nhịp phách.
Đối chiếu với tiêu chí; hoàn thiện trước khi báo cáo.

Trao đổi GV – HS (gợi ý):

GV: Ở mục «Cách chọn tiết điệu đệm phù hợp», em cần thực hiện kĩ năng gì?
HS (mong đợi): Nêu yêu cầu hát/đọc nhạc/nhạc cụ/luyện thanh của «Cách chọn tiết điệu đệm phù hợp».
GV: Các bước luyện tập chính là gì?
HS (mong đợi): Nêu 3–5 bước theo hướng dẫn GV/SGK.
GV: Làm sao biết phần biểu diễn đạt yêu cầu?
HS (mong đợi): Đối chiếu tiêu chí: đúng giai điệu/lời ca/nhịp, rõ ràng, có cảm xúc.

c) Sản phẩm: Trình bày cụ thể về kiến thức mới/kết quả giải quyết vấn đề/thực hiện nhiệm vụ học tập mà học sinh cần viết ra, trình bày được.

Vở ghi/phiếu hoặc sản phẩm thảo luận về «Cách chọn tiết điệu đệm phù hợp».

Sản phẩm luyện tập/biểu diễn về «Cách chọn tiết điệu đệm phù hợp».

d) Tổ chức thực hiện: Hướng dẫn, hỗ trợ, kiểm tra, đánh giá quá trình và kết quả thực hiện hoạt động của học sinh.

Giao nhiệm vụ: GV giao học sinh đọc SGK mục «Cách chọn tiết điệu đệm phù hợp» trong bài «Xác Định Tiết Điệu Đệm Cho Ca Khúc, Bản Nhạc Nhịp 2/4»; ghi chép định nghĩa/kiến thức/kĩ năng trọng tâm; thảo luận nhóm và làm ví dụ hoặc bài tập nhận biết theo hướng dẫn; nêu rõ sản phẩm cần có (vở ghi/phiếu) và thời gian làm việc.
Thực hiện nhiệm vụ: Học sinh đọc SGK, thảo luận, làm ví dụ/bài tập; GV hỗ trợ nhóm gặp khó khăn, nhắc tiến độ.
Báo cáo, thảo luận: Đại diện nhóm/cá nhân trình bày kết quả; lớp nhận xét, bổ sung.
Kết luận, nhận định: GV chốt kiến thức/kĩ năng trọng tâm của mục «Cách chọn tiết điệu đệm phù hợp».

4. Hoạt động 4: 3. Thực hành xác định và đệm

Hình thành kiến thức mới/giải quyết vấn đề/thực thi nhiệm vụ đặt ra từ các hoạt động trước (Ghi rõ tên thể hiện kết quả hoạt động).

Nội dung SGK mục 3: Thực hành xác định và đệm.

Học sinh chiếm lĩnh/thực hiện được «Thực hành xác định và đệm» theo yêu cầu cần đạt.

Đọc/quan sát SGK mục 3: Thực hành xác định và đệm.
Luyện hát/đọc nhạc/nhạc cụ/luyện thanh theo hướng dẫn; chú ý tư thế, hô hấp, nhịp phách.
Đối chiếu với tiêu chí; hoàn thiện trước khi báo cáo.

Trao đổi GV – HS (gợi ý):

GV: Ở mục «Thực hành xác định và đệm», em cần thực hiện kĩ năng gì?
HS (mong đợi): Nêu yêu cầu hát/đọc nhạc/nhạc cụ/luyện thanh của «Thực hành xác định và đệm».
GV: Các bước luyện tập chính là gì?
HS (mong đợi): Nêu 3–5 bước theo hướng dẫn GV/SGK.
GV: Làm sao biết phần biểu diễn đạt yêu cầu?
HS (mong đợi): Đối chiếu tiêu chí: đúng giai điệu/lời ca/nhịp, rõ ràng, có cảm xúc.

c) Sản phẩm: Trình bày cụ thể về kiến thức mới/kết quả giải quyết vấn đề/thực hiện nhiệm vụ học tập mà học sinh cần viết ra, trình bày được.

Vở ghi/phiếu hoặc sản phẩm thảo luận về «Thực hành xác định và đệm».

Sản phẩm luyện tập/biểu diễn về «Thực hành xác định và đệm».

d) Tổ chức thực hiện: Hướng dẫn, hỗ trợ, kiểm tra, đánh giá quá trình và kết quả thực hiện hoạt động của học sinh.

Giao nhiệm vụ: GV giao học sinh đọc SGK mục «Thực hành xác định và đệm» trong bài «Xác Định Tiết Điệu Đệm Cho Ca Khúc, Bản Nhạc Nhịp 2/4»; ghi chép định nghĩa/kiến thức/kĩ năng trọng tâm; thảo luận nhóm và làm ví dụ hoặc bài tập nhận biết theo hướng dẫn; nêu rõ sản phẩm cần có (vở ghi/phiếu) và thời gian làm việc.
Thực hiện nhiệm vụ: Học sinh đọc SGK, thảo luận, làm ví dụ/bài tập; GV hỗ trợ nhóm gặp khó khăn, nhắc tiến độ.
Báo cáo, thảo luận: Đại diện nhóm/cá nhân trình bày kết quả; lớp nhận xét, bổ sung.
Kết luận, nhận định: GV chốt kiến thức/kĩ năng trọng tâm của mục «Thực hành xác định và đệm».

5. Hoạt động 5: Luyện tập kiến thức đã học

Nêu rõ mục tiêu vận dụng kiến thức đã học ở các hoạt động bên trên đây vào việc phát triển các kĩ năng gì cho học sinh.

Phần Luyện tập SGK – Xác Định Tiết Điệu Đệm Cho Ca Khúc, Bản Nhạc Nhịp 2/4.

a) Mục tiêu: Nêu rõ mục tiêu vận dụng kiến thức đã học và yêu cầu phát triển các kĩ năng vận dụng kiến thức cho học sinh.

Củng cố kiến thức/kĩ năng «Xác Định Tiết Điệu Đệm Cho Ca Khúc, Bản Nhạc Nhịp 2/4».

b) Nội dung: Nêu rõ nội dung cụ thể của hệ thống câu hỏi, bài tập, bài thực hành, thí nghiệm giao cho học sinh thực hiện.

Làm các bài/câu hỏi Luyện tập SGK từ cơ bản đến vận dụng.
Chữa bài trọng tâm; ghi chú lỗi thường gặp.

Trao đổi GV – HS (gợi ý):

GV: Câu luyện tập nào giúp củng cố «Xác Định Tiết Điệu Đệm Cho Ca Khúc, Bản Nhạc Nhịp 2/4»?
HS (mong đợi): Chỉ câu SGK và nêu hướng làm ngắn.
GV: Sau chữa bài, em cần luyện thêm phần nào?
HS (mong đợi): Ghi 1 lỗi về giai điệu/nhịp/lời ca/kĩ thuật và cách luyện.

c) Sản phẩm: Đáp án, lời giải của các câu hỏi, bài tập; các bài thực hành, thí nghiệm do học sinh thực hiện, viết báo cáo, thuyết trình.

Bài luyện tập đã chữa; ghi chú rút kinh nghiệm.

Bài luyện tập đã hoàn thành/chữa.

d) Tổ chức thực hiện: Nêu rõ cách thức giao nhiệm vụ cho học sinh; hướng dẫn hỗ trợ học sinh thực hiện; kiểm tra, đánh giá kết quả thực hiện.

Giao nhiệm vụ: GV giao học sinh làm các bài Luyện tập SGK của bài «Xác Định Tiết Điệu Đệm Cho Ca Khúc, Bản Nhạc Nhịp 2/4» (từ cơ bản đến nâng cao); nêu rõ số bài/câu cần làm, hình thức (cá nhân hoặc cặp), cách trình bày và thời gian hoàn thành.
Thực hiện nhiệm vụ: Học sinh làm bài theo yêu cầu; GV quan sát, hỗ trợ, nhắc hạn chế trao đổi ồn ào.
Báo cáo, thảo luận: Một số học sinh/nhóm trình bày lời giải trên bảng hoặc miệng; lớp nhận xét.
Kết luận, nhận định: GV chữa bài, chốt phương pháp và lỗi thường gặp khi luyện tập bài «Xác Định Tiết Điệu Đệm Cho Ca Khúc, Bản Nhạc Nhịp 2/4».

6. Hoạt động 6: Bài tập thực tiễn phát triển năng lực

Phát triển được năng lực gì của học sinh thông qua nhiệm vụ/yêu cầu của bài tập vận dụng.

Phần Vận dụng / kết nối đời sống – Xác Định Tiết Điệu Đệm Cho Ca Khúc, Bản Nhạc Nhịp 2/4.

a) Mục tiêu: Nêu rõ mục tiêu phát triển năng lực của học sinh thông qua nhiệm vụ/yêu cầu vận dụng kiến thức, kĩ năng vào thực tiễn (theo từng bài hoặc nhóm bài có nội dung phù hợp).

Vận dụng «Xác Định Tiết Điệu Đệm Cho Ca Khúc, Bản Nhạc Nhịp 2/4» vào tình huống thực tiễn.

b) Nội dung: Mô tả rõ yêu cầu học sinh phát hiện/đề xuất các vấn đề/tình huống trong thực tiễn gắn với nội dung bài học và vận dụng kiến thức mới học để giải quyết.

Thực hiện vận dụng – sáng tạo gắn «Xác Định Tiết Điệu Đệm Cho Ca Khúc, Bản Nhạc Nhịp 2/4» (trình bày, đệm, luyện thanh, đặt hợp âm).
Hoàn thành sản phẩm vận dụng theo tiêu chí GV.

Trao đổi GV – HS (gợi ý):

GV: Em vận dụng «Xác Định Tiết Điệu Đệm Cho Ca Khúc, Bản Nhạc Nhịp 2/4» bằng hoạt động sáng tạo nào?
HS (mong đợi): Nêu hình thức trình bày/đệm/luyện thanh/đặt hợp âm theo yêu cầu.
GV: Sản phẩm vận dụng của em là gì?
HS (mong đợi): Biểu diễn nhóm/cá nhân, phiếu sáng tạo hoặc bản ghi âm theo yêu cầu GV.

c) Sản phẩm: Nêu rõ yêu cầu về nội dung và hình thức báo cáo phát hiện và giải quyết tình huống/vấn đề trong thực tiễn.

Kế hoạch/sản phẩm vận dụng theo yêu cầu GV.

Sản phẩm vận dụng theo yêu cầu.

d) Tổ chức thực hiện: Giao cho học sinh thực hiện ngoài giờ học trên lớp và nộp báo cáo để trao đổi, chia sẻ và đánh giá vào các thời điểm phù hợp trong kế hoạch giáo dục môn học/hoạt động giáo dục của giáo viên.

Giao nhiệm vụ: GV giao học sinh thực hiện nhiệm vụ vận dụng/thực tiễn gắn bài «Xác Định Tiết Điệu Đệm Cho Ca Khúc, Bản Nhạc Nhịp 2/4» (theo SGK hoặc phiếu); nêu rõ sản phẩm cần nộp (báo cáo ngắn/bài giải/sản phẩm), tiêu chí đánh giá và thời hạn hoàn thành (trên lớp hoặc ngoài giờ).
Thực hiện nhiệm vụ: Học sinh thực hiện nhiệm vụ; GV hướng dẫn tiêu chí và hỗ trợ định hướng.
Báo cáo, thảo luận: Chia sẻ hướng làm hoặc sản phẩm mẫu (nếu làm trên lớp); lớp góp ý.
Kết luận, nhận định: GV chốt yêu cầu vận dụng và cách nộp/đánh giá sản phẩm bài «Xác Định Tiết Điệu Đệm Cho Ca Khúc, Bản Nhạc Nhịp 2/4».